Ontmoeting tussen muziek, oorspronkelijke culturen, schilderkunst en VJ-kunst.

Op 27 november 2006 is er een bijzondere avond in Den Haag, een ontmoeting tussen muziek en schilderkunst. Bij de muziek van André Jolivet laat fluitiste Eline van Esch zich inspireren door mijn schilderijen, geïnspireerd op Papoea.

Eline van Esch: "De ruigheid van de natuur, het ondoordringbare regenwoud, woeste rivieren, stammen die nog volledig leven naar het ritme en timbre van de natuur, de kunstzinnige Asmat en Kamoro die zich staande weten te houden temidden van onmetelijke malariamoerassen en mangrovebossen spreken uit de doeken van Jos. Diep in het binnenland verstopt leven de Karowai en Citak, nog dicht tegen het stenen tijdperk.

In dergelijke culturen die zo dichtbij de natuur staan, leeft de overdracht van oeroude -vaak woordeloze- kennis. Zij verstaan de werkelijke eenvoud van het leven, en ervaren elk moment in een groter kosmisch geheel. Er zijn wijze lessen van deze volkeren te leren. Waar woorden tekort schieten, kunnen we als 'moderne' westerse mens deze oorspronkelijke volkeren ontmoeten via de schilderkunst en muziek. Kleuren en symbolen komen tot klanken, terwijl klanken verstillen in beelden.

De fluitmuziek van André Jolivet (1905-1974) verbindt een ongepolijste intensiteit met een ingetogen spiritualiteit. De componist bestudeerde rituele muziek van niet-westerse culturen, vanuit zijn wens uitdrukking te geven aan metafysische krachten, die -onzichtbaar- het bestaan op aarde beheersen. In zijn werken ontmoeten de (a)tonale vrijheid van het 20ste eeuwse idioom en tijdloze muziek elkaar. De fluit, die hij associeert met levensadem, weet hij op een fenomenale manier in te zetten, hij laat haar als het ware toveren. Zo gaat deze muziek een symbolisch ontmoeting aan tussen hemel en aarde, tussen leven en dood, mens en natuur, klank en stilte."

David Benqué (Parijs, 1973) geeft deze avond een beeldpresentatie, geïnspireerd op de muziek van André Jolivet en de schilderijen van Papoea. Papoea Gerson Kaigere, dorpshoofd van Port Numbar op het eiland Asei in het Sentanimeer en vice president van Kobe Oser in ballingschap, zingt een aantal Papoea-liederen en krijgt de zaal aan het meezingen en -klappen.

Musicologe Jeanine Landheer geeft een heldere uiteenzetting over de muziek van Jolivet.

Bekijk de foto's van de avond



Zeefdruk 'Freeport Mine'
Ik maakte een zeefdruk in gelimiteerde oplage met de titel 'Freepoprt Mine'. De Freeport Mine herbergt de grootste kopervoorraad van de wereld. Ook wordt er goud en zilver gewonnen. De mijn ligt op 3.500 meter hoogte in het Carstenz-gebergte van Papoea. De papoeabevolking eist de eigendomsrechten van de mijn op, omdat volgens hen hun land wederrechtelijk is onteigend. De regering van Indonesië voelt daar niets voor. Ik maakte deze zeefdruk als statement in de strijd tegen corruptie en uitbuiting. Op de avond van het concert werd de zeefdruk gepresenteerd.

CD Incatations (bezweringen)
De muziek van Andre Jolivet, gespeeld door Eline van Esch en haar ensemble, is uitgebracht op het label van ET'CETERA en wordt wereldwijd door Codaex gedistribueerd. Cd-code BVBA 2006 8 711801 101545.
Uitvoerende musici op de CD:
• Eline van Esch fluit
• Gerard Bouwhuis piano
• Danielle Riegel harp
• Heleen Hulst viool
• Susanne van Els viola
• Johan van Iersel cello
• Arnold Marinissen percussie
• Peppie Wiersma percussie
• Wilbert Grootenboer percussie
• Vincent Houdijk percussie



(Alle foto's van het concert zijn gemaakt door De Beeldredaktie.)